KILO


Obezite  Vucudumuzda Asiri Yag Birikmesidir:

Obezite  yani sismanlik  vucudumuzdaki yag miktarinin artmasidir. Agirligi fazla olan kisilerin hepsi obez  olarak kabul edilmez. Bazi kisilerde kas gelisimi fazlaysa bu da agirligi artirir. Bu nedenle fazla kiloluluk veya sismanlik ile agirlik ayni anlama gelmemektedir. Dunya Saglik Orgutu (WHO), obezite  ‘vucutta sagligi bozacak olcude anormal veya asiri miktarda yag birikmesi’ olarak tanimlamistir. 18 yasindaki erkeklerde vucut agirliginin %15-18’ini, kizlarda ise %20-25’ini yag  olusturur; erkeklerde bu oran %25’i kadinlarda ise %30-35’i asarsa  fazla kilolulik ortaya cikar.
 Fazla kilolarin olusumunda anne ve babamizdan aldigimiz genetik yuk, yaktigimizdan fazla gida almak, hormon bozuklugu ve hareketsizlik onemli rol oynar.


Obezite Tipleri Nelerdir?

Vucuttaki yagin dagilimina gore obezite erkek tipi ve kadin tipi olarak ikiye ayrilir:

Erkek Tipi-Elma Tipi obezite:  
Bu tip sismanliga,  karin tipi, erkek tipi (android), kayis veya kemer ustu ya da elma tipi obezite isimleri de verilir. Bu tip  obezitede karinda, gobekte,  ic organlarin etrafinda fazla miktarda yag vardir. Seker hastaligi, tansiyon,  kan yaglarinda yukseklik, karaciger yaglanmasi, koroner arter ve beyin damar hastaliklari (inme-felc) bu fazla kilolulik tipinde sik gorulur. Bu nedenle gobekte yag toplanmasi ile karakterize edilen bu obezite turu saglik acisindan cok zararlidir.

Kadin Tipi-Armut Tipi obezite
Bu tur obeziteye, cilt alti, kadin tipi (jineoid), kemer alti, armut tipi obezite de denir. Bu tip sismanlikta yaglar cilt altinda ve kalcada birikmistir. Kadinlarda yaglarin basende veya kalcada birikmesi bu tur sismanligi olusturur. Bu tip obezlerde kalp ve damar hastaligi veya seker hastaligi daha az gorulur.  

Bel Cevrenizi Olcunuz:

Fazla kilolu bir kiside kalp hastaligina yakalanma riski, bel cevresi ve VKI’e gore yapilir. Bel cevresi genisledikce kalp hastaligina yakalanma riski artar. Bel cevresi erkekte 102 cm’den kadinda 88 cm’den fazla ise, kalp hastaligina yakalanma  riski yuksek demektir. Bel cevresi ne olursa olsun VKI >35  kg/m2 ise  yine kalp hastaligi riski yuksektir.  

Ideal Kilo

Bir kisinin fazla kilolu olup olmadigi asagidaki olcutlere gore belirlenir:
•    Agirligin ideal kilonun  %120’sinden  fazla olmasi
•    Vucut kitle indeksinin  30 Kg/ m2’den fazla  olmasi

Ideal kilo=Boy - 100 - [ (boy - 150)/4 ] formulu ile hesaplanir.

Vucut kitle indeksi, obeziteyi saptamak icin  en sik kullanilan olcumdur. Vucut agirliginin (kg olarak) boyun metre cinsinden karesine bolunmesi (m2) ile bulunur (kg/m2). Vucut kitle indeksi vucut yagini kaba bir hesapla tahmin etmeye yarar ve  vucut yagini %70  dogrulukta  ortaya koyar.
Vucut kitle indeksi (VKI)  24.9 kg/m2’den kucuk ise o kisiye   saglikli, 25-29.9 kg/m2 arasinda ise asiri kilolu, 30-34.9 kg/m2 ise hafif fazla kilolu ( EVRE I SISMANLIK), 35-39.9 kg/m2 arasinda ise siddetli fazla kilolu (EVRE II SISMANLIK), 40 ve ustu  ise cok siddetli (morbid) obez veya olumcul obez (EVRE III SISMAN) diyoruz..  VKI’i 18.5 kg/m2’den az ise kilo azligi soz konusudur.
Bu sinirlar obezitenin tanimi icin uygun olsa da VKI’si 19 olan bir kisinin VKI’nin sozgelimi 24.5’a kadar kilo almasi da bir risk tasir.